ಶಿರಸಿ: ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿರಸಿ ತಾಲೂಕಿನ ಹಸಿರು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶ್ರೀ ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಹಾಸಂಸ್ಥಾನ (ಸೋಂದಾ ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠ) ಕೇವಲ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ವೇದ ಪರಂಪರೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆ, ಗೋಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಜೀವಂತ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ.
ಶತಮಾನಗಳ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಹೊತ್ತಿರುವ ಈ ಪವಿತ್ರ ಮಠವು ಇಂದು ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಯ ದೀಪವಾಗಿದ್ದು, ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವ ಮಹಾನ್ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ.
ಶ್ರೀ ಸೋಂದಾ ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠ ಭಾರತದ ಸನಾತನ ಧರ್ಮದ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ದಾರ್ಶನಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾ, ವೇದ-ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಜನಮಾನಸಕ್ಕೆ ತಲುಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಈ ಮಠವು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠದ ಇತಿಹಾಸವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ವೈಭವಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ. ಮಠದ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದರ ಮೂಲ ಬೇರುಗಳು ಪವಿತ್ರ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದವು. ನಂತರ ಉಜ್ಜಯಿನಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜರ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಋಷ್ಯಶೃಂಗ ಕ್ಷೇತ್ರ ಹಾಗೂ ಗೋಕರ್ಣದಂತಹ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿಯೂ ತನ್ನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.
ಸುಮಾರು 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಮಠವು ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೋಂದಾ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಅದರ ಸೇವಾ ಪಯಣ ಇಂದಿಗೂ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅನೇಕ ಮಹಾನ್ ಪೀಠಾಧಿಪತಿಗಳು ಈ ಮಠದ ಗೌರವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನೇ ಸಮರ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠವು ವೇದ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರ. ವೇದಾಧ್ಯಯನ, ಶಾಸ್ತ್ರಪಾಠ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಈ ಮಠವು ಅಪಾರ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ.
ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಉಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ, ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಹಾಗೂ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅನೇಕ ಪಂಡಿತರು ಮತ್ತು ವೇದಜ್ಞರು ಈ ಮಠದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಮೂಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಮಾತೆಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಈ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಉಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠವು ಗೋಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ. ಗೋಶಾಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗೋವಿನ ರಕ್ಷಣೆ, ಪೋಷಣೆ ಹಾಗೂ ಸಂವರ್ಧನೆ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ, ಅನ್ನದಾನ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಾಜಮುಖಿ ಸೇವೆಗಳ ಮೂಲಕ ಮಠವು ಸಾವಿರಾರು ಜನರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿದೆ. ಧರ್ಮವು ಕೇವಲ ಪೂಜೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಮಾನವಸೇವೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಹಾಸಂಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪೀಠಾಧಿಪತಿಗಳಾದ ಶ್ರೀ ಗಂಗಾಧರೇಂದ್ರ ಸರಸ್ವತೀ ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಮಹಾನ್ ಸಂತರು. ಹಸಿರು ಪರಿಸರದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗಿರುವ ಕಾಳಜಿಯಿಂದಲೇ ಅವರನ್ನು ಅನೇಕರು ” ಹಸಿರು ಸ್ವಾಮೀಜಿ” ಎಂದು ಗೌರವದಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಎರಡೂ ಒಂದೇ ನಾಣ್ಯದ ಎರಡು ಮುಖಗಳು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳ ಹಸಿರು ಸೊಬಗಿನ ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠವು ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಅದ್ಭುತ ಸಂಗಮವಾಗಿದೆ. ಮಠದ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟ ಕ್ಷಣವೇ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕಲರವ, ಹಸಿರು ವಾತಾವರಣ, ಪವಿತ್ರ ದೇವಾಲಯಗಳು ಹಾಗೂ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆಯ ಧ್ವನಿಗಳು ಭಕ್ತರನ್ನು ದೈವಿಕ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತವೆ.
ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲೀ ಮಠವು ಕೇವಲ ಧರ್ಮೋಪದೇಶ ಮಾಡುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲ. ಅದು ಮಾನವೀಯತೆ, ಪ್ರಕೃತಿ ಪ್ರೇಮ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುವ ಮಹಾನ್ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ದಿವ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ಜ್ಯೋತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುತ್ತಿದೆ.
– ಶ್ರೀಕಾಂತ ವೆಂಕಟೇಶ್ ನಾಯ್ಕ.