ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಮನೆಯ ಎದುರಿನ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಹಸು ಹುಲ್ಲು ಮೇಯುತ್ತಿದೆ. ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ನಾಯಿ ಓಡುತ್ತಿದೆ. ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಬೆಕ್ಕು ಕುಳಿತಿದೆ! ಇಂಥ ದೃಶ್ಯ ನೋಡಿದರೆ ಮೊದಲು ನೀವು ಏನು ಮಾಡುತ್ತೀರಿ? ಬಹುಶಃ ಕಣ್ಣು ಉಜ್ಜಿಕೊಂಡು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೋಡುತ್ತೀರಿ. ಏಕೆಂದರೆ ಇಂಥ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ನಾವು ಎಂದಿಗೂ ನೋಡಿಲ್ಲ! ಪ್ರಕೃತಿ ಯಾಕೆ ಇಂಥ ಬಣ್ಣದ ಸಸ್ತನಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ?
ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿದೆ. ಹಸು, ನಾಯಿ, ಬೆಕ್ಕು, ಕುದುರೆ, ಎಮ್ಮೆ, ಆನೆ, ಜಿಂಕೆ, ಹುಲಿ… ಹೀಗೆ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಸಸ್ತನಿಗಳ ದೇಹದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಮೆಲನಿನ್ (Melanin) ಎಂಬ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯ ನಮ್ಮ ಕೂದಲು, ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳ ಬಣ್ಣಕ್ಕೂ ಕಾರಣ. ಮೆಲನಿನ್ ಹೆಚ್ಚು ಇದ್ದರೆ ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಗಾಢ ಕಂದು ಬಣ್ಣ, ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಬೂದು, ಹಗುರ ಕಂದು ಅಥವಾ ಬಿಳಿ ಛಾಯೆಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ.
ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್‌ಗಳಂತಹ ಇತರ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯಗಳೂ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ನೀಲಿ, ಹಸಿರು ಅಥವಾ ಗಾಢ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ಸಸ್ತನಿಗಳ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಕಥೆ ಇಲ್ಲಿ ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ.ಪ್ರಕೃತಿ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಬದುಕುಳಿಯಲು ಬೇಕಾದ ಆಯುಧವಾಗಿಯೇ ಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಲಕ್ಷಾಂತರ ವರ್ಷಗಳ ವಿಕಾಸದ (Evolution) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಣ್ಣದ ಪ್ರಾಣಿಗಳೇ ಹೆಚ್ಚು ಬದುಕಿ ಉಳಿದವು.
ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಜಿಂಕೆ, ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ತೋಳ ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು-ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಕರಡಿ ಮರಗಳು, ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೆರೆತು ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಬೇಟೆಗಾರರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಒಂದು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಹಸು ಅಥವಾ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಜಿಂಕೆ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ? ದೂರದಿಂದಲೇ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು.
ಹಾಗಾದರೆ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಗಿಳಿ ಹಸಿರು, ನವಿಲು ನೀಲಿ, ಫ್ಲೆಮಿಂಗೋ ಗುಲಾಬಿ… ಇವು ಹೇಗೆ? ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅವು ಸಸ್ತನಿಗಳಲ್ಲ, ಪಕ್ಷಿಗಳು.
ಪಕ್ಷಿಗಳ ಬಣ್ಣದ ಹಿಂದೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅದ್ಭುತ ವಿಜ್ಞಾನವಿದೆ. ಕೆಲವು ಪಕ್ಷಿಗಳ ಗರಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರಚನೆಗಳು (Structural Coloration) ಬೆಳಕನ್ನು ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತವೆ. ಅದರಿಂದಲೇ ನವಿಲಿನ ಕುತ್ತಿಗೆ ನೀಲಿಯಾಗಿ ಮಿನುಗುತ್ತದೆ, ಕೆಲವು ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಫ್ಲೆಮಿಂಗೋಗಳ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅವು ತಿನ್ನುವ ಆಹಾರದಲ್ಲಿರುವ ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್ ಎಂಬ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯ.
ಹೌದು, ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅಪರೂಪದ ವಿನಾಯಿತಿಗಳೂ ಇವೆ. ಬಿಳಿ ಸಿಂಹ, ಗೋಲ್ಡನ್ ಟೈಗರ್, ಕಪ್ಪು ಚಿರತೆ (Black Panther), ಅಲ್ಬಿನೋ ಜಿಂಕೆ ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಣ್ಣಗಳಲ್ಲ. ಇವು ಜನ್ಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳ (Genetic Mutations) ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಆಶ್ಚರ್ಯದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಇವುಗಳೂ ನೀಲಿ, ಹಸಿರು ಅಥವಾ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
