ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿದೆ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣವೂ ನೆಲ ಮುಟ್ಟದ ‘ಕತ್ತಲೆಕಾನು’!
ಕೆನರಾ ನೆಕ್ಸ್ಟ್ ನ್ಯೂಸ್ ಡೆಸ್ಕ್ <<<
ಒಮ್ಮೆ ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ… ಬೆಳಗ್ಗೆ ಹತ್ತು ಗಂಟೆ. ಸೂರ್ಯ ಅದಾಗಲೇ ಉದಯಿಸಿ 4 ತಾಸು ಕಳೆದಿದೆ. ಇನ್ನೆರಡು ತಾಸಿಗೆ ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲಿರುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ನೀವು ನಿಂತಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಂಜೆಯ ಹೊತ್ತು ಎನ್ನಿಸುವಷ್ಟು ಕತ್ತಲು! ಇದು ಯಾವುದೇ ಸಿನಿಮಾ ಸೆಟ್ ಅಲ್ಲ. ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟದ ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಕತ್ತಲೆಕಾನು!
ಉತ್ತರಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಸಿದ್ದಾಪುರದಿಂದ ಮಾವಿನಗುಂಡಿ ಮೂಲಕ ಹೊನ್ನಾವರದತ್ತ ಸಾಗುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಈ ಕತ್ತಲೆ ಕಾನು ಅಥವಾ ಕತ್ಲೆಕಾನು ಇರುಳಿನ ಸುರಂಗದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಬಿಸಿಲಿದ್ದರೂ ಮರಗಳ ದಟ್ಟ ನೆರಳು ನೆಲವನ್ನು ತಲುಪದಷ್ಟು ದಟ್ಟ ಕಾಡು. ಇದೇ ಕತ್ತಲೆಕಾನು.
ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರಿನ ಪರಿಚಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಕಾಡಿನೊಳಗೆ ಅಡಗಿರುವ ಪ್ರಕೃತಿಯ ರಹಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವರು ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ.
ಕತ್ತಲೆಕಾನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಾಡಲ್ಲ. ಇದು ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟದ ಅತ್ಯಂತ ಅಪರೂಪದ “ರಿಲಿಕ್ ಫಾರೆಸ್ಟ್” (Relic Forest) ಎಂದು ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಗುರುತಿಸಿರುವ ಪ್ರದೇಶ. ಅಂದರೆ, ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟದ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಆವರಿಸಿದ್ದ ಮೂಲ ಸದಾ ಹಸಿರು ಕಾಡಿನ ಉಳಿದಿರುವ ಜೀವಂತ ತುಣುಕು.
ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಕುರಿತು ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (IISc)ಯ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರ ಹಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದು, ಕತ್ತಲೆಕಾನುವನ್ನು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ಖಜಾನೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿನ ಮತ್ತೊಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಮೈರಿಸ್ಟಿಕಾ (Myristica) ಜೌಗು ಕಾಡುಗಳು. ಇವುಗಳನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು “ಜೀವಂತ ಪಳೆಯುಳಿಕೆ ಕಾಡುಗಳು” ಎಂದೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಡೈನೋಸಾರ್ಗಳು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಯುಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದ್ದ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ವಂಶಾವಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಕೆಲವು ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಈ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ ಎನ್ನುವುದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಇದರ ಅರ್ಥ ಡೈನೋಸಾರ್ಗಳ ಎಲುಬುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ಕಾಲದ ಪರಿಸರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಪುರಾತನ ಸಸ್ಯವಂಶಗಳ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಬದುಕಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ವಿಶೇಷ.
ಕತ್ತಲೆಕಾನು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 3,000ರಿಂದ 5,000 ಮಿಲಿಮೀಟರ್ವರೆಗೆ ಮಳೆ ಪಡೆಯುವ ಪ್ರದೇಶ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮರಗಳ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ತೇವಾಂಶದಿಂದ ಹಗಲಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಡಿನೊಳಗೆ ಕತ್ತಲೆಯ ಅನುಭವ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ “ಕತ್ತಲೆಕಾನು” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಥಳೀಯರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಕಾಡು ಅಪರೂಪದ ಕಪ್ಪೆಗಳು, ಕೀಟಗಳು, ಚಿಟ್ಟೆಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ (ಎಂಡೆಮಿಕ್) ಮರಗಳ ಆಶ್ರಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ಮರಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಜೀನ್ಪೂಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕತ್ತಲೆಕಾನುವನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಸ್ತೆ ಅಗಲೀಕರಣದಂತಹ ಯೋಜನೆಗಳು ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಅಪಾಯವಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ದಾಖಲಿಸಿವೆ.
ಇಂದು ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಕತ್ತಲೆಕಾನುವನ್ನು “ಸೆಲ್ಫಿ ಸ್ಪಾಟ್” ಎಂದು ನೋಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಇದು ಕೋಟ್ಯಂತರ ವರ್ಷಗಳ ಪರಿಸರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಜೀವಂತವಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ತೆರೆದ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ.
ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಸಿದ್ದಾಪುರದಿಂದ ಹೊನ್ನಾವರದತ್ತ ಸಾಗುವಾಗ ಕತ್ತಲೆಕಾನುವನ್ನು ದಾಟಿದರೆ, ಒಮ್ಮೆ ಕತ್ತು ಹೊರಳಿಸಿ. ನೀವು ನೋಡುತ್ತಿರುವುದು ಕೇವಲ ಕಾಡಲ್ಲ, ಭೂಮಿಯ ಬಹು ಪುರಾತನ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ಇನ್ನೂ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಅಪರೂಪದ ಅಧ್ಯಾಯ.