ಇಲ್ಲಿ ಮೋಡಗಳು ಮನೆಯೊಳಗೆ ನಡೆದು ಬರುತ್ತವೆ!
ಬೆಳಗ್ಗೆ ಕಿಟಕಿ ತೆರೆದ ಕೂಡಲೇ ಮೋಡಗಳು ಮನೆಯೊಳಗೆ ನುಗ್ಗಿಬಂದರೆ ಹೇಗಿರಬಹುದು? ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳ ಮಳೆ ಸುರಿದರೆ? ಹಸಿರು ಬೆಟ್ಟಗಳ ನಡುವೆ ಆಕಾಶವೇ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುವ ದೃಶ್ಯ ಕಣ್ಮುಂದೆ ಮೂಡಿದರೆ? ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಗಳಲ್ಲ. ಭಾರತದ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಚಿರಾಪುಂಜಿಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ದೃಶ್ಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ.
ಪ್ರಕೃತಿಯ ವೈಭವ, ಮಳೆಯ ರೌದ್ರರೂಪ, ಮೋಡಗಳ ಆಟ, ರಮಣೀಯ ಜಲಪಾತಗಳು, ಜೀವಂತ ಬೇರುಗಳ ಸೇತುವೆ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ ತಾಣವನ್ನು “ಭೂಲೋಕದ ಸ್ವರ್ಗ” ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ.
ಮೆಘಾಲಯ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಚಿರಾಪುಂಜಿಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯರು ಸೊಹ್ರಾ (Sohra) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ರಾಜ್ಯ ರಾಜಧಾನಿ ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್ನಿಂದ ಸುಮಾರು 54 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸುಂದರ ಗಿರಿಧಾಮ ಸಮುದ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ಸುಮಾರು 1,300 ರಿಂದ 1,450 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ.
ಖಾಸಿ ಬೆಟ್ಟಗಳ ನಡುವೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಬಹುಪಾಲು ಜನರು ಖಾಸಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದು, ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡ ಜೀವನಶೈಲಿಯಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.ಚಿರಾಪುಂಜಿಯ ಹೆಸರು ಕೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನೆನಪಾಗುವುದು ಮಳೆ.
ಒಮ್ಮೆ ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಸ್ಥಳ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದ ಈ ಪ್ರದೇಶವು 1861ರಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 26,461 ಮಿಲಿಮೀಟರ್ ಮಳೆಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತ್ತು. ಇಂದಿಗೂ ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಮಳೆ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ನಂತರ ಮೆಘಾಲಯದ ಸಮೀಪದ ಮಾವ್ಸಿನ್ರಾಮ್ ವಾರ್ಷಿಕ ಸರಾಸರಿ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಚಿರಾಪುಂಜಿಯನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿದರೂ, ಅತಿಹೆಚ್ಚು ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆ ಇನ್ನೂ ಚಿರಾಪುಂಜಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲೇ ಉಳಿದಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟೊಂದು ಮಳೆ ಬೀಳುವುದಕ್ಕೂ ಒಂದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣವಿದೆ. ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಯಿಂದ ಬರುವ ತೇವಾಂಶಯುಕ್ತ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಗಾಳಿಗಳು ಖಾಸಿ ಬೆಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತವೆ. ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿದಂತೆ ಗಾಳಿಯ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಅದರಲ್ಲಿದ್ದ ನೀರಾವಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಮಳೆಯಾಗಿ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ. ಭೂಗೋಳ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಒರೋಗ್ರಾಫಿಕ್ ಮಳೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಚ್ಚರಿಯ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಂತ ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದರೂ ಚಿರಾಪುಂಜಿಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಸಿಗೆಯ ವೇಳೆಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಇಲ್ಲಿನ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸುಣ್ಣದ ಕಲ್ಲು ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು. ಮಳೆನೀರು ನೆಲದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗದೆ ಭೂಗರ್ಭದೊಳಗೆ ಅಥವಾ ಕಣಿವೆಗಳ ಕಡೆಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿದು ಹೋಗುವುದರಿಂದ ನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.ಚಿರಾಪುಂಜಿಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಶೇಷವಾಗಿಸುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ಜಲಪಾತಗಳು. ಸುಮಾರು 340 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಿಂದ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ನೋಕಾಲಿಕೈ ಜಲಪಾತ ಭಾರತದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಜಲಪಾತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿನ ಖಾಸಿ ಜನಾಂಗವು ರಬ್ಬರ್ ಮರಗಳ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಹಲವು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೇತುವೆಗಳಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಸೇತುವೆಗಳು ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾಗಿದ್ದು, 100 ರಿಂದ 500 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಬಾಳಬಲ್ಲವು.
ಪ್ರಕೃತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಖಾಸಿ ಸಮುದಾಯವು ಮಾತೃಪ್ರಧಾನ ಸಮಾಜವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಅಪರೂಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅದ್ಭುತ ವೈಭವವನ್ನು ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎನ್ನುವವರ ಪ್ರವಾಸದ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಚಿರಾಪುಂಜಿ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಮೊದಲ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕಾದ ತಾಣ!