ಕೆನರಾ ನೆಕ್ಸ್ಟ್ ನ್ಯೂಸ್ ಡೆಸ್ಕ್
ಕತ್ತೆ ಎಂದಾಕ್ಷಣ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಬರುವುದು ಭಾರ ಹೊರುವ ಪ್ರಾಣಿ. ಆದರೆ ಇದೇ ಕತ್ತೆಯ ಹೆಣ್ಣಿನ ಹಾಲು ಈಗ ಕೆಲವರ ಪಾಲಿಗೆ ಭಾರವಲ್ಲ, ಭಾರಿ ಬೆಲೆಯ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ! ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಸುವಿನ ಹಾಲು ಲೀಟರ್ಗೆ 50–70 ರೂ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿಗೆ ಕೆಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ರೂಪಾಯಿ ಬೇಡಿಕೆ ಇಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ!
ಗುಜರಾತ್ನ ಪಾಟಣ್ನಲ್ಲಿ ಡಿರೆನ್ ಸೋಲಂಕಿ ಎಂಬ ರೈತ 42 ಕತ್ತೆಗಳ ಫಾರಂ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದು, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹಾಲು ಪೂರೈಸಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ 2–3 ಲಕ್ಷ ರೂ ಆದಾಯ ಗಳಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ 2024ರಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲೀಟರ್ಗೆ ಸುಮಾರು 5 ರೂ ದರದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದುದಾಗಿ ವರದಿ ಹೇಳಿತ್ತು.
ಹಾಗಾದರೆ ಜನರು ಇಷ್ಟೊಂದು ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲನ್ನೇ ಯಾಕೆ ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ? ಕಾರಣ ಅದರ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಸಂಯೋಜನೆ. ಭಾರತದ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವಾದ FSSAI ಪ್ರಕಟಿಸಿರುವ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ 100 ಗ್ರಾಂ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 5.8–7.4 ಗ್ರಾಂ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್, 1.5–1.8 ಗ್ರಾಂ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಮತ್ತು 0.3–1.8 ಗ್ರಾಂ ಕೊಬ್ಬು ಇದೆ. ಅದೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಸುವಿನ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್ 4.4–4.9 ಗ್ರಾಂ, ಪ್ರೋಟೀನ್ 3.1–3.8 ಗ್ರಾಂ ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬು 3.5–3.9 ಗ್ರಾಂ ಇದೆ. ಅಂದರೆ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹಸುವಿನ ಹಾಲಿಗಿಂತ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬು ಕಡಿಮೆ, ಆದರೆ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್ ಹೆಚ್ಚು.
ಇನ್ನೊಂದು ಕುತೂಹಲಕರ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಅದರ protein profile. ಇತ್ತೀಚಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಟ್ಟು ಪ್ರೋಟೀನ್ನ ಸುಮಾರು 55–65ರಷ್ಟು ಭಾಗ whey protein ಆಗಿರಬಹುದು. ಅದರಲ್ಲೂ lysozyme ಮತ್ತು lactoferrinನಂತಹ ಜೈವಿಕವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯ ಘಟಕಗಳಿರುವುದು ಸಂಶೋಧಕರ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ವಿಟಮಿನ್ C ಪ್ರಮಾಣವೂ ಹಸುವಿನ ಹಾಲಿಗಿಂತ ಸುಮಾರು 4.75 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿರಬಹುದು ಎಂದು 2025ರ ವಿಮರ್ಶೆಯೊಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಔಷಧಿಯಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಇಲ್ಲ.
ಇನ್ನು ಬೇಡಿಕೆಯ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತ್ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಪಾಟ್ಣಾ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಾಲಿಗಾಗಿ ಕತ್ತೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಆರಂಭಿಸಿರುವ ರೈತರ ಬಗ್ಗೆ ವರದಿಗಳಿವೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲೂ ಕತ್ತೆ ಹಾಲಿನ ವ್ಯಾಪಾರದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆದಿವೆ. 2022ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಬ್ಬ ರೈತ 30 ಮಿಲಿ ಕತ್ತೆ ಹಾಲಿನ ಪ್ಯಾಕೆಟ್ಗೆ 150 ರೂ ದರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿ, 17 ಲಕ್ಷ ರೂ ಮೌಲ್ಯದ ಆರ್ಡರ್ಗಳು ಬಂದಿದ್ದವು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದ.
ಅಂದರೆ ಲೀಟರ್ಗೆ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರೆ ಅದು ಸುಮಾರು 5 ಸಾವಿರ ರೂ! ಗುಜರಾತ್ನ ರೈತರು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲು ಪೂರೈಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ವರದಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕ ಸೇರಿದಂತೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಇದರ ಗ್ರಾಹಕ ವಲಯ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಮಾತುಗಳಿವೆ.
ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಟ್ವಿಸ್ಟ್ ಇದೆ. ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲು ದುಬಾರಿಯಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅದರ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಮಾತ್ರ ಕಾರಣವಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಲಭ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ ಇರುವುದು ದೊಡ್ಡ ಕಾರಣ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಹಸು ಅಥವಾ ಎಮ್ಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಹಾಲು ನೀಡುವ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಮಾಣ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಡೇರಿ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದು ಕಷ್ಟ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ತಾಜಾ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲು ಒಂದು ಕಡೆ ದುಬಾರಿ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಿಗದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ.
ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ಗುಣಗಳಿವೆ ಎಂಬುದು ನಿಜ. ಆದರೆ “ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲು ಕುಡಿದರೆ ರೋಗ ಬರುವುದಿಲ್ಲ”, “ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ” ಎಂಬ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣದ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಅದರಲ್ಲೂ ಹಾಲನ್ನು ಕಚ್ಚಾ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸುವ ಬದಲು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನೇ ಬಳಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಕೊನೆಗೆ ಕತ್ತೆಯ ಹಾಲಿನ ಕಥೆ ನಮಗೆ ಹೇಳುವುದೇನು ಗೊತ್ತಾ? ಇಷ್ಟು ದಿನ ನಾವು ಕತ್ತೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಭಾರ ಹೊರುವ ಪ್ರಾಣಿಯೆಂದು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾತ್ರ ಅದರಲ್ಲಿ ಈಗ ‘ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನ’ವನ್ನೇ ಹುಡುಕುತ್ತಿದೆ!