ವಿದ್ಯುತ್ ಎಂಬುದು ಇಂದಿನ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗ. ಬೆಳಗ್ಗಿನಿಂದ ರಾತ್ರಿ ತನಕ ನಮ್ಮ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಅಗತ್ಯ. ಮನೆ, ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು, ಕಚೇರಿ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ, ಅಂಗಡಿ, ಕೈಗಾರಿಕೆ, ಕೃಷಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.
ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು ಅಥವಾ ಪದೇಪದೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವಾಗುವುದು ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೆ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಎದುರಾಗುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಮೇಲೂ ಬೀಳಲಿದೆಯೇ? ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನಾವು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದೇ?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮುಖ್ಯವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದ ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಯೋಜನೆಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಸುಪಾ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆ 100 ಮೆಗಾವಾಟ್, ಕೊಡಸಳ್ಳಿ 120 ಮೆಗಾವಾಟ್, ಕದ್ರಾ 150 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಮತ್ತು ಗೇರುಸೊಪ್ಪ 240 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಸ್ಥಾಪಿತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿವೆ.
ಇಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಮಹತ್ವ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ನೀರಿನ ಹರಿವು ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿನ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಮಳೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸುರಿದಾಗ ನದಿಗಳು, ಹಳ್ಳಗಳು ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ಒಳಹರಿವು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ಸಂಗ್ರಹವಾದರೆ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನೀರನ್ನು ಬಳಸಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯಾದರೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಮೊದಲು ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ಬರುವ ಒಳಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹದ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಬಳಸುವ ನೀರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಬಹುದು.
ಅಂದರೆ, ಇಂದು ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದಾಕ್ಷಣ ನಾಳೆಯೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದಲ್ಲ. ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಇರುವ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ, ಮುಂದಿನ ಮಳೆ, ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಡಿಕೆ, ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಹಾಗೂ ಜಲಾಶಯಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಂಶಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಮುಂದುವರಿದು ಜಲಾಶಯಗಳ ಒಳಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ, ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಮೇಲೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಇದು ಕೇವಲ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡದ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ. ದೇಶದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಂಠಿತವಾಗಿರುವ ಪರಿಣಾಮ ಬೇರೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೂಲಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ವರದಿಗಳು ಬಂದಿವೆ. 2026ರ ಏಪ್ರಿಲ್ನಿಂದ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ ಇದೇ ಅವಧಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಇದರ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಡಿಕೆ. ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಕೃಷಿಗೆ ನೀರಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು. ಪಂಪ್ಸೆಟ್ಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಿದರೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಡಿಕೆಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಆ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಬೇರೆ ಮೂಲಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿವು, ಅನಿಯಮಿತ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆ ಮತ್ತು ಪದೇಪದೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವಾಗುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ದೂರುಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ. ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷ, ವಿದ್ಯುತ್ ಮಾರ್ಗಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಟ್ರಾನ್ಸ್ಫಾರ್ಮರ್ ಸಮಸ್ಯೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಬೇಡಿಕೆ, ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ತೊಂದರೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಮೇಲೆ ಬೀರುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತದ ಮೊದಲ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೇಲೆ. ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳ ಜತೆಗೆ ಮೊಬೈಲ್, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕವೂ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವಾದರೆ ಓದಿಗೆ ಅಡಚಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಬೆಳಕಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಓದಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಗಂಭೀರವಾಗಬಹುದು.
ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತದಿಂದ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಎದುರಾಗುತ್ತವೆ. ಫ್ಯಾನ್, ಲೈಟ್, ಫ್ರಿಜ್, ವಾಷಿಂಗ್ ಮಷಿನ್, ನೀರಿನ ಪಂಪ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಉಪಕರಣಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ಇಲ್ಲದೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಬೇಸಿಗೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವಾದರೆ ಮಕ್ಕಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ವೃದ್ಧರವರೆಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ತೊಂದರೆ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಿದ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮವೂ ಗಂಭೀರವಾಗಬಹುದು. ಅನೇಕ ರೈತರು ನೀರಾವರಿಗಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಪಂಪ್ಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ದೊರೆಯದಿದ್ದರೆ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೀರುಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ನೀರಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯೂ ಎದುರಾದರೆ ರೈತರ ಸಂಕಷ್ಟ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಮುಂದೆ ಎದುರಾಗಬಹುದಾದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಈಗಿನಿಂದಲೇ ಸಿದ್ಧತೆ ಅಗತ್ಯ. ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿನ ನೀರನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದರ ಜತೆಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಇತರ ಮೂಲಗಳನ್ನೂ ಬಲಪಡಿಸಬೇಕು. ಸೌರಶಕ್ತಿ, ಗಾಳಿಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಶಕ್ತಿಯ ಮೂಲಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು. ಮನೆಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಹಾಗೂ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದರಿಂದ ಮುಖ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಜಾಲದ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯ.
ಜನರೂ ಕೂಡ ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲೈಟ್, ಫ್ಯಾನ್ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿದ್ಯುತ್ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಆಫ್ ಮಾಡುವುದು, ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯದ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯರ್ಥವಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಕರ್ತವ್ಯ. ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಇರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಉಳಿತಾಯದಷ್ಟೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯವೂ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದಿನ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತವನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೋಡದೆ, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳ ವಿದ್ಯುತ್ ಭದ್ರತೆಯನ್ನೂ ಗಮನಿಸುವ ಸಮಯ ಇದು. ಮಳೆ ಯಾವಾಗ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು, ವಿದ್ಯುತ್ ಅನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಳಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಲಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬಹುದು. ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಕತ್ತಲೆ ಹೆಚ್ಚಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಿದ್ಧತೆ ಈಗಿನಿಂದಲೇ ನಡೆಯಬೇಕಿದೆ.
